Święty Mikołaj z Bari: Prawdziwa historia Gwiazdora
sw mikołaj z miry Kim naprawdę był Mikołaj, zanim stał się bohaterem Świąt?
W okresie świąt nie sposób nie natknąć się na wizerunek świętego Mikołaja. Nazywany też Gwiazdorem, przynosi radość dzieciom i dorosłym. Jednak jego historia sięga znacznie głębiej niż czapka z pomponem. Święty Mikołaj z Miry, a dziś z Bari, to postać historyczna, której życie i cuda do dziś budzą podziw. Kim był naprawdę?
Życie Mikołaja: biskup Miry i obrońca prawdy
Święty Mikołaj urodził się około 270 roku w Patarze, na terenach dzisiejszej Turcji. Zamożni rodzice wychowali go w duchu chrześcijańskim, a po ich śmierci rozdał cały majątek potrzebującym. Został biskupem Miry, słynąc z troski o ubogich, dzieci i żeglarzy.
Brał udział w I Soborze Nicejskim w 325 roku, gdzie walczył z herezją ariańską, która negowała boskość Chrystusa. Według tradycji, podczas jednej z debat Mikołaj nie wytrzymał – podszedł do heretyka Ariusza i spoliczkował go, broniąc wiary w bóstwo Jezusa. Choć został za to tymczasowo ukarany, sobór przyznał mu rację teologiczną. Ten epizod to symbol jego gorliwości i bezkompromisowej postawy w obronie prawdy wiary.
Cuda i legenda: więcej niż święta i prezenty
Z czasem życie Mikołaja obrosło licznymi cudami. Jednym z najbardziej znanych było ocalenie trzech ubogich sióstr przed sprzedaniem do niewoli. Ich ojciec nie miał posagu, więc Mikołaj wrzucił nocą przez okno sakiewki ze złotem. Inne cuda to wskrzeszenie trzech dzieci zabitych przez rzeźnika, uratowanie niewinnych skazańców, ocalenie marynarzy podczas sztormu oraz pomoc głodującym mieszkańcom.
Mikołaj był także znany z tego, że potrafił pojawić się w wielu miejscach jednocześnie – stąd jego reputacja jako cudotwórcy i opiekuna. Po jego śmierci 6 grudnia ok. 343 r., grób w Mirze (Demre) stał się celem pielgrzymek.
Jak św. Mikołaj został Gwiazdorem z Bari?
W 1087 roku włoscy żeglarze z Bari, obawiając się, że relikwie świętego wpadną w ręce muzułmanów, potajemnie przenieśli je z Miry do swojego miasta. Dla wielu chrześcijan było to „święte porwanie”. W Bari wybudowano Bazylikę św. Mikołaja, która do dziś gromadzi pielgrzymów z całego świata – katolików i prawosławnych.
To właśnie z Bari kult św. Mikołaja rozprzestrzenił się na zachodnią Europę, a później do Ameryki, gdzie przekształcono jego wizerunek w dzisiejszego Mikołaja z workiem prezentów.
Komentarz do fresków (są one obecne w Bazylice w Bari):

📌 Zdjęcie 1: Uratowanie trzech panien przez św. Mikołaja
Fresk przedstawia biskupa Mikołaja wrzucającego sakiewkę przez okno, by ocalić trzy siostry przed losem prostytutek. W środku domu ukazano zrozpaczonego ojca i dziewczęta – symbol ratunku i nadziei. Obraz pochodzi z cyklu fresków w Bazylice św. Mikołaja w Bari.
📌 Zdjęcie 2: Uratowanie Miry przed głodem
Fresk przedstawia cudowne rozmnożenie zboża podczas klęski głodu w Mirze. Gdy statki transportujące zboże do Konstantynopola zatrzymały się w porcie w Mirze, Mikołaj poprosił marynarzy o przekazanie części ładunku głodującym mieszkańcom miasta. Marynarze początkowo odmówili, obawiając się kary za niedoniesienie całego ładunku, ale biskup zapewnił ich, że niczego nie zabraknie. Ku ich zdumieniu, gdy dotarli do Konstantynopola, ilość zboża w ładowniach była taka sama, jakby nic nie zostało z niej zabrane.


📌 Zdjęcie 3: Wskrzeszenie chłopca
W dniu święta Mikołaja pewien chłopiec, który wyszedł dać jałmużnę żebrakowi (w rzeczywistości diabłu przebranemu za pielgrzyma), został przez niego uduszony.
Ojciec chłopca zaniósł zwłoki do domu i żałował, błagając świętego o pomoc. Wówczas Mikołaj cudownie przywrócił chłopca do życia — „zmarły” otworzył oczy i wstał, jakby obudził się ze snu
Obejrzyj 2 min filmik szkoły Italomondo o św. Mikołaju, który nakręciliśmy podczas pobytu w Bari
Dlaczego święty Mikołaj to więcej niż postać ze świąt?
Choć współczesny Mikołaj czy Gwiazdor kojarzy się głównie z prezentami, korzenie tej postaci sięgają głębokiej duchowości, heroizmu i miłosierdzia. Niezależnie od epoki, święty Mikołaj przypomina nam, że w święta najważniejsza jest bezinteresowna pomoc, obrona prawdy i miłość do bliźniego.
Niech w te święta Gwiazdor przypomni nam o tym, kim naprawdę był święty Mikołaj z Bari – obrońca wiary, patron dzieci, opiekun żeglarzy i wzór dobroci.